گزارشی از وضعیت احیای کتاب تقلیب المکائد در واحد احیا

یکی از بخش‌های فعال کنگره علامه میرحامد حسین (رحمة الله علیه) بخش احیاء آثار علامه می‌باشد.
هدف از تاسیس این بخش احیا و انتشار آثار آن عالم بزرگوار و تالیفات مرتبط با ایشان، خاندان و برخی از اساتید ایشان است. در راستای احیای این آثار، نسخه‌های متعددی در دست تحقیق و تصحیح قرار گرفته و آماده چاپ گردیده است.
در اینجا گزارشی از روند احیای کتاب «تقلیب المکائد» به روایت مسئول این واحد حجت الاسلام و المسلمین مهدی اسفندیاری ارائه می‌گردد

کتاب «تقلیب المکائد» از تالیفات مفتی سید محمد قلی بن سید محمد حسین نیشابوری کنتورری والد بزرگوار علامه میرحامدحسین لکهنوی است که در در رد باب دوم از 12 باب کتاب «تحفه اثنی عشریه» اثر عبدالعزیز دهلوی، نوشته شده و بخشی از مجموعه «الاجناد الاثتی عشریه المحمدیة» اثر مرحوم علامه مفتی محمد قلی به شمار می‌رود.
این اثر پس از درگذشت مولف توسط علامه حامدحسین و اعجاز حسین کامل و منتشر گردیده است.

کتاب «تقلیب المکائد» در چهار جلد و به زبان فارسی نگاشته شده و هم اکنون از این اثر 4 نسخه موجود است که 3 نسخه آن خطی و 1 نسخه چاپ سنگی است.
از میان نسخ خطی، نسخه اول نسخه‌ای است که در بخش نسخ خطی کتابخانه آستان قدس رضوی با شماره بازیابی 21824 موجود است. این نسخه به خط کاتب و ممهور به مهر علامه مفتی محمد قلی و نیرحامدحسین است و مشتمل بر 232 ورق است

نسخه دوم: این نسخه نیز در بخش نسخ خطی کتابخانه آستان قدس رضوی با شماره بازیابی 21791 موجود است که به خط کاتب بوده و ممهور به مهر مشترک علامه میرحامدحسین و علامه اعجاز حسین می‌باشد. در این نسخه حواشی متعددی به خط علامه حامدحسین و گاهی نیز اعجاز حسین مشاهده می‌شود. نسخه مذکور حدود 700 ورق است.

نسخه سوم: این نسخه مشتمل بر جزء دوم کتاب تقلیب المکائد است و در بخش نسخ خطی کتابخانه آستان قدس رضوی با شماره بازیابی 21881 به خط کرم علی موجود است.نسخه مذکور در موارد بسیاری خوانا نبوده و حاشیه‌هایی به خط علامه اعجاز حسین در آن به چشم می‌خورد. این نسخه حدود 209 ورق است

نسخه چهارم: این نسخه از موسسه برّ صغیر به دست آمده که چاپ سنگی است و در حدود 800 صفحه می‌باشد

تحقیق این کتاب که شامل مقابله نسخه‌ها، تخریج منابع و ویرایش فنی و محتوایی آن است در گروه احیای تراث بنیاد فرهنگی امامت به اتمام رسیده و پس از صفحه آرایی و فهرست‌نویسی جهت چاپ و نشر به واحد انتشارات تحویل گردید.

امید است این کتاب در همزمان با برگزاری کنگره علامه میرحامد حسین همراه با دیگر آثار علامه رونمایی گردد.

دیدگاه‌ خود را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

یادداشت‌ها

بازخوانی «حدیث غدیر» در عبقات الأنوار

در میان نصوص مرتبط با مسئله امامت، حدیث غدیر از جایگاهی ویژه برخوردار است. این حدیث، که با عبارت مشهور «من کنت مولاه فهذا علی مولاه» نقل شده، از جمله روایاتی است که در طول تاریخ، مورد توجه گسترده عالمان مسلمان قرار گرفته است. با این حال، بررسی جامع و روشمند این حدیث، نیازمند تتبعی گسترده در منابع مختلف و تحلیل دقیق سندی و دلالی آن است.

آثار علامه

مقدمه محقق در احیاء حدیث غدیر از عبقات الأنوار

با وجود بحث‌های فراوان پیرامون حدیث غدیر در طول تاریخ، پیش از نگارش عبقات الأنوار نمی‌توان اثری یافت که به طور مفصل به تمام زوایای این حدیث پرداخته و شبهات گوناگون اهل سنت در سند و دلالت آن را پاسخ گفته باشد؛ چه آن‌که تلاش‌های علامه میرحامد حسین هندی محدود به پاسخ‌گویی به اشکالات عبد العزیز دهلوی نبوده، بلکه با ریشه‌شناسی شبهات، عبارات دهلوی را دست‌مایه‌ای برای طرح و نقد بیانات پیشینیان عامه قرار داده و اثری جامع و متقن از خود به جای گذاشته است.

یادداشت‌ها

بازخوانی «منهج آیاتِ» عبقات الأنوار

در میان بخش‌های مختلف عبقات الأنوار، «منهج اول» آن، جایگاهی بنیادین در تبیین مسئله امامت دارد. این بخش که به‌طور رایج با عنوان «آیات» شناخته می‌شود، در نگاه نخست چنین می‌نماید که صرفاً به بررسی آیات دال بر امامت اختصاص دارد؛ اما بررسی دقیق‌تر ساختار عبقات نشان می‌دهد این تلقی، ناتمام و تا حدی نادرست است.

آثار علامه

مقدمه محقق در احیاء بخش آیات از عبقات الأنوار

کتاب پیش رو تحقیق و تصحیح این اثر سترگ است. در این تصحیح تلاش شده، تا حدّ امکان، آن دقّت و حوصله و کوششی که سزاوارِ تصحیح و تحقیق طرفه‌­اثری چون عبقات است، دریغ نگردد، و مساعی علّامۀ مجاهد جناب میر حامد حسین در تألیف این کتاب با ارائۀ متنی مصحّح و استوار پاس داشته شود.

از این روی تلاش شده متن نهایی به گونه‌­ای منقّح و مصحّح و محقّق باشد که مخاطب عبقات میان منهج اوّلِ آن که دو نسخۀ موجودش مخطوط است و منهج ثانی که نسخ موجودش مطبوع و پاکیزه است، تفاوتی احساس نکند.

پیمایش به بالا