سیری در آثار علامه میرحامد حسین (5)

چکیده: یکی از رساله‌های پر قیمتِ میر حامد حسین کتاب «العضب البتّار في نقض التمسّك بآية الغار» است. علامه این اثر را در ردّ کتاب محمد فاخر اِله آبادی از علمای اهل سنت (م ۱۱۶۴ ق) نگاشت.

رایحه خوش کلام

 

 العضب البتّار في نقض التمسّك بآية الغار

یکی از رساله‌های پر قیمتِ میر حامد حسین کتاب «العضب البتّار في نقض التمسّك بآية الغار» است. علامه این اثر را در ردّ کتاب محمد فاخر اِله آبادی از علمای اهل سنت (م ۱۱۶۴ ق) نگاشت.

نظام الدین حسن بن محمد نیشابوری، از علمای اهل سنت در قرن نهم، در تفسیر خود به نام « غرائب القرآن و رغائب الفرقان» آیه غار را فضیلتی برای ابوبکر معرفی می‌کند. مرحوم شهید ثالث، علامه سید نورالله مرعشی شوشتری از علمای شیعه(م۱۰۱۹ق) در نقد و ردّ مطالب نیشابوری کتابی می نویسد به نام «کشف العوار في تفسیر آیة الغار». بعد از آن محمّد فاخر اِله‌آبادی از علمای اهل سنت (م ۱۱۶۴ ق) در رد کتاب کشف العوار، کتاب «درّة التحقيق في نصرة الصدّيق» را می‌نویسد و در نهایت علامه میرحامدحسین نیشابوری لکهنوی کتاب «العضب البتّار في نقض التمسّك بآية الغار» را که به معنای شمشیر برنده است در رد کتاب درة التحقیق به رشته تحریر در می‌آورند.

علّامه میر حامد حسین در همان ابتدای کتاب، چنین بیان می‌کنند: «وبعد، فهذه رسالة سميّتها بـ العضب البتّار في نقض التمسّك بآية الغار، نقضتُ فيها رسالة الناصب محمّد فاخر الإله آبادي التي سمّاها بـ دُرّة التحقيق في نُصرة الصديق وقد جعلها جواباً لرسالة العلّامة الشوشتري أعلى اللّه مقامه في دار الكرامة المسمّاة بـ كشف العوار في تفسير آية الغار.»[1]

ایشان این کتاب را که در سال ۱۲۷۴ ق. نوشته است، به استاد با فضیلتش سلطان العلماء، علّامه سید محمد بن غفرانمآب، هدیه می‌کند.

در مقدمۀ العضب البتّار می نویسد: «وجعلت رسالتي هذه هديّة إلی جناب السیّد السند الهمام، الکاشف عن دقائق الفقه والکلام، سیّد الأعلام وفخر الکرام، مولانا سلطان العلماء أدام الله ظلّه مادامت الأرض والسماء.»[2]

تصحیح و تحقیق این کتاب بر اساس نسخه ای به دست خط صاحب عبقات، در دبیرخانه کنگره بین المللی بزرگداشت علامه میرحامد حسین در یک مجلد به پایان رسیده است و به زودی به چاپ می رسد.

 

 

 

 

[1] العضب البتّار(مخطوط) : ۳،  شمارۀ بازیابی ۲۱۸۹۹، کتابخانه و مرکز اسناد آستان قدس رضوی

[2] العضب البتّار : ۴، مخطوط، شمارۀ بازیابی ۲۱۸۹۹، کتابخانه و مرکز اسناد آستان قدس رضوی.

 

 

قدر زر زرگر شناسد …(بخش 1)

مختصری در معرفی علّامه میرحامد حسین (صاحب عبقات الأنوار) رحمه الله

دیدگاه‌ خود را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

اسلایدر

امینِ گنجینه ناصریه؛ نگاهی به جایگاه علمی و میراث‌داری علامه سعیدالملّه عبقاتی

در تاریخ پرشکوه مکتب علمی لکهنو، نام «خاندان عبقات» با دفاع برهانی و حدیثی از حریم ولایت گره خورده است. در این میان، علامه سید محمدسعید عبقاتی مشهور به «سعیدالملّه» (۱۳۳۳ – ۱۱ جمادی‌الثانیه ۱۳۸۷ ق)، فرزند علامه ناصرالملّه و نواده صاحب عبقات الأنوار، نقشی دوگانه و ماندگار ایفا کرد: او از یک‌سو با تألیفات کلامی و حدیثی خود، استمراردهنده روش‌شناسی جدّ بزرگوارش در عرصه امامت‌پژوهی بود، و از سوی دیگر به‌عنوان امین و پاسدار نسل چهارم «کتابخانه ناصریه»، درهای این گنجینه ۳۰ هزار جلدی را به روی محققان جهان اسلام — از جمله صاحب الغدیر — گشود تا تراث شیعی شبه‌قاره در آثار مرجع جهان تشیع جاری شود.

یادداشت‌ها

بازخوانی و معرفی دوره ۴ جلدی «حدیث طیر» از موسوعه عبقات الأنوار

حدیث شریف طیر از درخشان‌ترین و متقن‌ترین اسناد نبوی در اثبات ولایت و افضلیت حضرت امیرالمؤمنین علی بن ابی‌طالب علیه‌السلام به شمار می‌رود؛ حدیثی که پیامبر اکرم صلی‌الله علیه و آله در پیشگاه الهی مسئلت فرمود تا محبوب‌ترین خلق خدا نزد او حاضر شود و با ایشان از آن طعام تناول فرماید. این نص صریح، همواره در طول تاریخ کلام اسلامی مورد توجه بوده و کهن‌ترین احتجاج تاریخی به آن، توسط خود مولی‌الموحدین علیه‌السلام در ماجرای یوم الشوری به ثبت رسیده است.

آثار علامه

مقدمه محقق در احیاء حدیث طیر از کتاب عبقات الانوار

حدیث شریف طیر همواره ازجمله دلایل اثبات ولایت و امامت حضرت امیر المؤمنین علی علیه السلام قلمداد می‌شده است. گویا کهن‌ترین احتجاج به آن، ازسوی خود امیر المؤمنین علیه السلام است که در میانۀ حدیث شورا آن را یادآور شدند.

اخبار و اطلاعیه‌ها

رئیس و اعضای دبیرخانه کنگره بین‌المللی علامه میرحامدحسین با آیت‌الله مددی دیدار کردند

در دیدار رئیس و اعضای دبیرخانه کنگره بین‌المللی بزرگداشت علامه میرحامدحسین لکهنوی با آیت‌الله سید محمدجواد مددی، گزارشی جامع از احیای ۷۰ جلد از تراث خاندان عبقات، ساماندهی کتابخانه ناصریه، تلخیص سه‌جلدی عبقات‌الانوار و تدوین مجلدات روش‌شناسی ارائه شد. استاد برجسته حوزه علمیه نیز با تمجید از این حرکت عظیم علمی، بر ضرورت گذار از شیوه‌های صرفاً جدلی به رویکردهای تحلیلی، تاریخی و برهانی، ریشه‌یابی انگیزه‌های جرح و تعدیل در تراث اهل‌سنت، تفکیک مصادر طولی و عرضی روایات و اهتمام به عرضه بین‌المللی آثار به زبان عربی در جهان اسلام تأکید فرمود.

اسلایدر

تجلی شکوه مکتب لکهنو در سفرنامه هند صاحب الغدیر

 هدف بنیادین این سفر تاریخی، دستیابی به منابع کهن دست‌اول فریقین و استنساخ اسناد نایاب برای اتمام مجلدات الغدیر و تجهیز کتابخانه امیرالمؤمنین (ع) نجف بود.  نقطه عطف این سفر، حضور یک‌ماهه ایشان در شهر لکهنو، میزبانی و همراهی صمیمانه خاندان عبقات، و شگفتی وصف‌ناپذیر صاحب الغدیر از ذخایر بی‌نظیر «کتابخانه ناصریه» بود؛ رویدادی که پیوند دو کانون بزرگ دفاع از حریم امامت در نجف اشرف و لکهنو را جاودانه ساخت.  

پیمایش به بالا