روش شناسی لغوی علامه میرحامد حسین هندی در عبقات الانوار

چکیده: مذهب امامیه، به عنوان یکی از مذاهب مطرح در جامعة اسلامی، همواره در طول تاریخ از طرف مخالفین مورد شبهات و اشکالات واقع شده است. نقش استعمار و عوامل بیرونی تفرقه انداز نیز در این بین بی تأثیر نبوده است. اما عالمان و اندیشمندان امامی، همیشه در مقابل این تهاجمهای فرهنگی به دفاع از کیان تشیع پرداخته و با تألیف کتب و مناظرات، به اینگونه شبهات پاسخ داده‌اند.

عنوان:

روش شناسی لغوی علامه میرحامد حسین هندی در عبقات الانوار

سطح:

کارشناسی ارشد

مرکز آموزشی:

جامعة المصطفی

استاد راهنما:

حجت الاسلام محمد عشایری منفرد

مولف:

سید محمد مهدی

کلید واژه:

روش شناسی لغوی، میرحامد حسین، عبقات الانوار، کلام امامیه

چکیده:
مذهب امامیه، به عنوان یکی از مذاهب مطرح در جامعة اسلامی، همواره در طول تاریخ از طرف مخالفین مورد شبهات و اشکالات واقع شده است. نقش استعمار و عوامل بیرونی تفرقه انداز نیز در این بین بی تأثیر نبوده است. اما عالمان و اندیشمندان امامی، همیشه در مقابل این تهاجم های فرهنگی به دفاع از کیان تشیع پرداخته و با تألیف کتب و مناظرات، به اینگونه شبهات پاسخ داده‌اند.

یکی از تألیفاتی که با هدف پاسخگویی به کتاب «تحفة اثنا عشریه» دهلوی در قرن 12 تألیف شد، «عبقات الانوار» است. این کتاب نوشتة عالم بزرگوار میرحامد حسین هندی است که در چندین مجلد به شبهات دهلوی در موضوع امامت پاسخ می‌دهد. از آنجا که بخشی از شبهات دهلوی مربوط به معانی واژگان روایات بوده، بخش قابل توجه‌ای از پاسخ های علامه مربوط به مباحث لغوی و استنباط معانی کلمات بوده است. از این رو، این پژوهش به عنوان سؤال اصلی سعی دارد روش لغوی علامه را در کتاب گهربار عبقات الانوار تبیین کند.

استفادۀ جامع از منابع لغوی و ادبی سبب شد تا به عنوان سؤال فرعی، منابع لغوی مورد استفاده و مورد اعراض علامه به طور جداگانه مورد بررسی قرار گیرند. در فصل بعدی، مبانی و اصول علامه در کشف و تبیین واژگان تشریح شده و در نهایت فصل آخر، عهده دار بیان روش علامه در استنباط معانی واژگان است.

این پژوهش نشان داد که علامه در کنار پایبندی به روش تقلیدی و استفاده از داده‌های علمای ادبی در کشف معنای کلمات، از روش‌های اجتهادی نیز برای استنباط معانی واژگان بسیار بهره برده است.

برگزاری نشست خبری کنگره بین المللی بزرگداشت علامه میرحامد حسین لکهنوی (رحمه الله)

دیدگاه‌ خود را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

یادداشت‌ها

بازخوانی و معرفی دوره ۴ جلدی «حدیث طیر» از موسوعه عبقات الأنوار

حدیث شریف طیر از درخشان‌ترین و متقن‌ترین اسناد نبوی در اثبات ولایت و افضلیت حضرت امیرالمؤمنین علی بن ابی‌طالب علیه‌السلام به شمار می‌رود؛ حدیثی که پیامبر اکرم صلی‌الله علیه و آله در پیشگاه الهی مسئلت فرمود تا محبوب‌ترین خلق خدا نزد او حاضر شود و با ایشان از آن طعام تناول فرماید. این نص صریح، همواره در طول تاریخ کلام اسلامی مورد توجه بوده و کهن‌ترین احتجاج تاریخی به آن، توسط خود مولی‌الموحدین علیه‌السلام در ماجرای یوم الشوری به ثبت رسیده است.

آثار علامه

مقدمه محقق در احیاء حدیث طیر از کتاب عبقات الانوار

حدیث شریف طیر همواره ازجمله دلایل اثبات ولایت و امامت حضرت امیر المؤمنین علی علیه السلام قلمداد می‌شده است. گویا کهن‌ترین احتجاج به آن، ازسوی خود امیر المؤمنین علیه السلام است که در میانۀ حدیث شورا آن را یادآور شدند.

اخبار و اطلاعیه‌ها

رئیس و اعضای دبیرخانه کنگره بین‌المللی علامه میرحامدحسین با آیت‌الله مددی دیدار کردند

در دیدار رئیس و اعضای دبیرخانه کنگره بین‌المللی بزرگداشت علامه میرحامدحسین لکهنوی با آیت‌الله سید محمدجواد مددی، گزارشی جامع از احیای ۷۰ جلد از تراث خاندان عبقات، ساماندهی کتابخانه ناصریه، تلخیص سه‌جلدی عبقات‌الانوار و تدوین مجلدات روش‌شناسی ارائه شد. استاد برجسته حوزه علمیه نیز با تمجید از این حرکت عظیم علمی، بر ضرورت گذار از شیوه‌های صرفاً جدلی به رویکردهای تحلیلی، تاریخی و برهانی، ریشه‌یابی انگیزه‌های جرح و تعدیل در تراث اهل‌سنت، تفکیک مصادر طولی و عرضی روایات و اهتمام به عرضه بین‌المللی آثار به زبان عربی در جهان اسلام تأکید فرمود.

اسلایدر

تجلی شکوه مکتب لکهنو در سفرنامه هند صاحب الغدیر

 هدف بنیادین این سفر تاریخی، دستیابی به منابع کهن دست‌اول فریقین و استنساخ اسناد نایاب برای اتمام مجلدات الغدیر و تجهیز کتابخانه امیرالمؤمنین (ع) نجف بود.  نقطه عطف این سفر، حضور یک‌ماهه ایشان در شهر لکهنو، میزبانی و همراهی صمیمانه خاندان عبقات، و شگفتی وصف‌ناپذیر صاحب الغدیر از ذخایر بی‌نظیر «کتابخانه ناصریه» بود؛ رویدادی که پیوند دو کانون بزرگ دفاع از حریم امامت در نجف اشرف و لکهنو را جاودانه ساخت.  

اسلایدر

مقاله: نقد و بررسی تصحیح «حدیث علی مع الحق» از عبقات الأنوار؛ تصحیح و تحقیق یا تصحیف و تحریف

حدیث «علی مع الحق» از موسوعه عبقات الأنوار، بخش مخطوط و تکمیل‌نشده‌ای است که در سال‌های اخیر در دسترس پژوهشگران قرار گرفت. این بخش مجموعه‌ای از فیش‌های نامدوّن و سیاهه‌هایی است که بیشتر توسط کاتبانی ناآشنا با واژگان و اصطلاحات به رشته تحریر درآمده است؛ از این رو متنی درهم‌ریخته و پرغلط از این اثر برجای مانده است. به‌تازگی پاره‌ای از این سیاهه که از نظم و پیوستگی بهتری برخوردار است، توسط مؤسسه‌ای در قم گزینش شده و با طمطراق تصحیح، تحقیق و تعلیق و با وصف «تحقیق علمی کم‌نظیر» چاپ و روانه بازار شده است

پیمایش به بالا