علامه میرحامد حسین در اعیان الشیعه

چکیده: [هو] ابن الامیر المفتی السیّد محمد‌قلي بن محمدحسین بن حامد‌حسین بن زین العابدین الموسوي النیسابوري الکنتوري الهندي اللکهنوي. توفي في 18 صفر سنة 1306 في لکهنو، من بلاد الهند ودفن بها في حسینیة غفران‌مآب.

بسم الله الرحمن الرحیم

کتابنامه

أعْیانُ الشّیعة، کتابی به زبان عربی در معرفی ائمه و عالمان شیعه، اثر سید محسن امین (درگذشته ۱۳۷۱ق)، عالم دینی و شرح‌حال‌نگار شیعه.

بخشی از کتاب، درباره زندگانی امامان شیعه است.

این کتاب در شرح حال بزرگان و علماى شيعه، از صدر اسلام،

تا عصر مؤلف كه جامع‌ترين تذكره يا دانشنامه در احوالات بزرگان شيعه،

در دولت‌هاى اسلامى و شرح عقايد تشيع در اصول و فروع دين مى‌باشد.

فرزند مؤلف، حسن امین، مسئولیت تحقيق و عرضه کتاب را به عهده داشته است.

مؤلف در ساليان متمادى به فكر تدوین کتابى جامع درباره سرگذشت بزرگان شيعه دوازده‌امامى (به‌طور عام) بوده،

تا اينكه تصمیم به تأليف کتابى گرفته است كه شرح حال همه بزرگان شيعه، اعم از صحابه، تابعين،

تابعين تابعين و اهالى هر علم و فن را شامل گردد؛

به‌گونه‌اى كه از راویان، محدثان، قاريان، مفسران، فقيهان، حكيمان، متكلمان، واعظان و شاعران گرفته تا دانشمندان علوم لغت، صرف، نحو، بيان، منطق، رياضيات، طب و نجوم و حتى پادشاهان و وزيران، همگى در این کتاب جايى داشته باشند.

آنچه باعث اهمیت کتاب مى‌شود، آن است كه نویسنده در راستاى تدوین آن،

تحقيقات خود را با ابعادى وسيع در سوريه، عراق و ایران انجام داده

و كتب غير شيعه را به‌منظور برطرف نمودن نقائص برخى منابع شيعى، از نظر گذرانده است

تا پژوهنده را از جستجوى ملال‌آور در لابه‌لاى كتب گوناگون تاريخ و تراجم، بى‌نياز گرداند.

علامه میرحامد حسین در اعیان الشیعه

السیّد الامیر حامدحسین

[هو] ابن الامیر المفتی السیّد محمد‌قلي بن محمدحسین بن حامد‌حسین بن زین العابدین الموسوي النیسابوري الکنتوري الهندي اللکهنوي.

توفي في 18 صفر سنة 1306 في لکهنو، من بلاد الهند ودفن بها في حسینیة غفران‌مآب.

کان من أکابر المتکلمین الباحثین عن أسرار الدیانة والذابين عن بیضة الشریعة وحوزة الدین الحنیف وعلّامة نحریرا ماهرا بصناعة الکلام والجدل، محیطا بالأخبار والآثار واسع الاطلاع، کثیر التتبع، دائم المطالعة، لم یر مثله في صناعة الکلام والإحاطة بالأخبار والآثار في عصره بل وقبل عصره بزمان طویل وبعد عصره حتی الیوم. ولو قلنا أنه لم ینبغ مثله في ذلک بین الإمامیة بعد عصر المفید والمرتضی لم نکن مبالغین. یعلم ذلک من مطالعة کتابه العبقات، وساعده علی ذلک ما في بلاده من حریة الفکر والقول والتألیف والنشر. وقد طار صیته في الشرق والغرب واذعن لفضله عظماء العلماء وکان جامعاً لکثیر من فنون العلم متکلما محدثا رجالیا أدیبا قضی عمره في الدرس والتصنیف والتألیف والمطالعة، ومکتبته في لکهنو وحیدة في کثرة العدد من صنوف الکتب ولا سیما کتب غیر الشیعة.

ویناهز عدد کتبها الثلاثین الفا ما بین مطبوع ومخطوط. وقد بدأ هذه المکتبة والد المترجم السیّد محمد‌قلي وتضخمت في عهد المترجم ثم زاد علیها ولده السیّد ناصر.

وفي الفوائد الرضویة ما تعریبه:

إن وجوده من الآیات الالهیة وحجج الشیعة الاثنی عشریة وکل من طالع کتابه عبقات‌الأنوار یعلم أنه في فن الکلام لا سیما مبحث الإمامة من صدر الإسلام إلی الیوم، لم یأت أحد مثله. انتهی ملخصا.

مشایخه

قرأ الکلام علی والده المفتي السیّد محمد‌قلي والفقه والأصول علی السیّد حسین بن دلدار‌علی النقوي والمعقول علی السیّد المرتضی بن السیّد محمد والأدب علی المفتي السیّد محمد‌عباس.

برای دریافت فایل اینجا کلیک کنید:

 

شناختنامه

پایان نامه با موضوع«بررسی مبانی و روش‌های فهم و نقد حدیث از دیدگاه علامه میرحامد حسین در عبقات الانوار»

 

دیدگاه‌ خود را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

یادداشت‌ها

بازخوانی «حدیث غدیر» در عبقات الأنوار

در میان نصوص مرتبط با مسئله امامت، حدیث غدیر از جایگاهی ویژه برخوردار است. این حدیث، که با عبارت مشهور «من کنت مولاه فهذا علی مولاه» نقل شده، از جمله روایاتی است که در طول تاریخ، مورد توجه گسترده عالمان مسلمان قرار گرفته است. با این حال، بررسی جامع و روشمند این حدیث، نیازمند تتبعی گسترده در منابع مختلف و تحلیل دقیق سندی و دلالی آن است.

آثار علامه

مقدمه محقق در احیاء حدیث غدیر از عبقات الأنوار

با وجود بحث‌های فراوان پیرامون حدیث غدیر در طول تاریخ، پیش از نگارش عبقات الأنوار نمی‌توان اثری یافت که به طور مفصل به تمام زوایای این حدیث پرداخته و شبهات گوناگون اهل سنت در سند و دلالت آن را پاسخ گفته باشد؛ چه آن‌که تلاش‌های علامه میرحامد حسین هندی محدود به پاسخ‌گویی به اشکالات عبد العزیز دهلوی نبوده، بلکه با ریشه‌شناسی شبهات، عبارات دهلوی را دست‌مایه‌ای برای طرح و نقد بیانات پیشینیان عامه قرار داده و اثری جامع و متقن از خود به جای گذاشته است.

یادداشت‌ها

بازخوانی «منهج آیاتِ» عبقات الأنوار

در میان بخش‌های مختلف عبقات الأنوار، «منهج اول» آن، جایگاهی بنیادین در تبیین مسئله امامت دارد. این بخش که به‌طور رایج با عنوان «آیات» شناخته می‌شود، در نگاه نخست چنین می‌نماید که صرفاً به بررسی آیات دال بر امامت اختصاص دارد؛ اما بررسی دقیق‌تر ساختار عبقات نشان می‌دهد این تلقی، ناتمام و تا حدی نادرست است.

آثار علامه

مقدمه محقق در احیاء بخش آیات از عبقات الأنوار

کتاب پیش رو تحقیق و تصحیح این اثر سترگ است. در این تصحیح تلاش شده، تا حدّ امکان، آن دقّت و حوصله و کوششی که سزاوارِ تصحیح و تحقیق طرفه‌­اثری چون عبقات است، دریغ نگردد، و مساعی علّامۀ مجاهد جناب میر حامد حسین در تألیف این کتاب با ارائۀ متنی مصحّح و استوار پاس داشته شود.

از این روی تلاش شده متن نهایی به گونه‌­ای منقّح و مصحّح و محقّق باشد که مخاطب عبقات میان منهج اوّلِ آن که دو نسخۀ موجودش مخطوط است و منهج ثانی که نسخ موجودش مطبوع و پاکیزه است، تفاوتی احساس نکند.

پیمایش به بالا