سر اهل تشکیک را درهم کوبید

چکیده: در کتاب «عبقات‌الأنوار في إمامة الأئمّة الأطهار» (تا روز و شب باقى است، صلوات و سلام خدا بر آنان باد) نگریستم، آن را کتاب متین ومُتقنى یافتم، حاوى تحقیقات ظریف و زیباى اثرگذارى است و جامع تدقیقات دل‌‏انگیزى می‌باشد.

آيت‌اللّه‏ سیدمحمدحسین شهرستانى(ره) متولد ۱۲۵۵ هجرى است و شجره‌‏نامه وى به امام سجاد(ع) می‌رسد. آل شهرستانى از خاندان جلیل علمى قدیم در کربلاست، و میان مردم مکانتِ بلندى دارند.

ریاست در تدریس و مرجعیت در تقلید و زعامت

میرزا محمدحسین، در درس پدرش و نیز در دروس فقیه بزرگ، ملاحسین فاضل اردکانى شرکت جست و در فقه و اصول، به درجات بالایى دست یافت و فنون بسیارى(مانند: ریاضیات، هیئت و نجوم، تاریخ، تفسیر، حدیث، کلام…) می‌دانست و از پدرش و از استادش ـ فاضل اردکانى ـ اجازه اجتهاد دریافت و پس از درگذشت فاضل اردکانى، ریاست در تدریس و مرجعیت در تقلید و زعامت بدو رسید و ده‏ها کتاب عربى و فارسى(مانند: آیات بینات، أصل الأصول، تحقیق الأدلّة و…) نگاشت و در سوم شوال سال ۱۳۱۵ هجرى، دیده از جهان فروبست و در کربلا، در ایوان پشت پنجره شهدا دفن شد.

وى، در تقریظى، پس از حمد و سپاس خداى متعال و صلوات بر پیامبر(ص) و آل آن حضرت، به ویژه وصى و معدن اسرار او که پیامبر(ص) او را به انبیا مانند دانست و سبب افتخار انبیا شد، می‌نگارد:

در کتاب «عبقات‌الأنوار في إمامة الأئمّة الأطهار» (تا روز و شب باقى است، صلوات و سلام خدا بر آنان باد) نگریستم، آن را کتاب متین ومُتقنى یافتم، حاوى تحقیقات ظریف و زیباى اثرگذارى است و جامع تدقیقات دل‌‏انگیزى می‌باشد.
چقدر گردن باطل، بدان شکست و رگِ ضلالت، بدان قطع گردید. با آن اباطیل باطل‏گرایان را از میان برد و حجت‏ها و برهان را براى حق مُبین روشن ساخت و بینى معاندان را به خاک مالاند.

 

سر اهل تشکیک را درهم کوبید

آفرین بر این دانشمند، چقدر فاضل است! چقدر عالم کاملى است! چقدر چیره‏ دست و فهمیده است! چقدر دقیق و محکم‏‌کار است!
با گرزهاى آهنین، سر اهل تشکیک را درهم کوبید و دل‏هاى آنها را به شراب صدید ذوب کرد؛ براى آنها رکن و پایه‏‌اى نگذاشت مگر اینکه ویران ساخت، درى واننهاد مگر اینکه آن را بست، رگ و ریشه‌‏اى نگذاشت مگر اینکه از بیخ کند، شاخى واننهاد مگر اینکه آن را بر زمین کوفت، مذهبى نگذاشت مگر اینکه درهم شکست، رئیسى نگذاشت مگر اینکه پرتش کرد و بیرون انداخت، نیرنگى نگذاشت مگر اینکه واژگون کرد، نقضى نگذاشت مگر اینکه آن را میخ‏کوب ساخت.
خدا از سوى دین و اهلش بهترین پاداش صالحان را به او دهد و براى هر حرف آن، خانه‌‏اى در بهشت ارزانی‌اش دارد(چنان که بر لسان صادقان: آن را وعده داد) و او را با مجاهدان در زمان اجداد پاکش محشور سازد.
از مؤلف(خدا بقایش را مستدام بدارد) امید داریم که با فرستادن دیگر مجلدات این کتاب مبارک و نشر آن در این سرزمین‏ها، به اهل این نواحى منت نهد.

ارتجالاً (بى‏اندیشه قبلى) سرودم:

عَبقاتٌ فاحَت مِنَ الهِند طیباً
عَطَسَتْ منه مَعْطِسُ الحَرَمین
فَأشار الحسینُ بالحَمْد منه
وَدَعَا شاکراً لحامدحسین

ـ بوهاى خوشى از هند وزید، بینى حرمین از آن به عطسه افتاد.
ـ حسین شهرستانى به ستایش از او پرداخت و براى حامدحسین دعا کرد و سپاس گفت.

دیدگاه‌ خود را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

یادداشت‌ها

بازخوانی «حدیث غدیر» در عبقات الأنوار

در میان نصوص مرتبط با مسئله امامت، حدیث غدیر از جایگاهی ویژه برخوردار است. این حدیث، که با عبارت مشهور «من کنت مولاه فهذا علی مولاه» نقل شده، از جمله روایاتی است که در طول تاریخ، مورد توجه گسترده عالمان مسلمان قرار گرفته است. با این حال، بررسی جامع و روشمند این حدیث، نیازمند تتبعی گسترده در منابع مختلف و تحلیل دقیق سندی و دلالی آن است.

آثار علامه

مقدمه محقق در احیاء حدیث غدیر از عبقات الأنوار

با وجود بحث‌های فراوان پیرامون حدیث غدیر در طول تاریخ، پیش از نگارش عبقات الأنوار نمی‌توان اثری یافت که به طور مفصل به تمام زوایای این حدیث پرداخته و شبهات گوناگون اهل سنت در سند و دلالت آن را پاسخ گفته باشد؛ چه آن‌که تلاش‌های علامه میرحامد حسین هندی محدود به پاسخ‌گویی به اشکالات عبد العزیز دهلوی نبوده، بلکه با ریشه‌شناسی شبهات، عبارات دهلوی را دست‌مایه‌ای برای طرح و نقد بیانات پیشینیان عامه قرار داده و اثری جامع و متقن از خود به جای گذاشته است.

یادداشت‌ها

بازخوانی «منهج آیاتِ» عبقات الأنوار

در میان بخش‌های مختلف عبقات الأنوار، «منهج اول» آن، جایگاهی بنیادین در تبیین مسئله امامت دارد. این بخش که به‌طور رایج با عنوان «آیات» شناخته می‌شود، در نگاه نخست چنین می‌نماید که صرفاً به بررسی آیات دال بر امامت اختصاص دارد؛ اما بررسی دقیق‌تر ساختار عبقات نشان می‌دهد این تلقی، ناتمام و تا حدی نادرست است.

آثار علامه

مقدمه محقق در احیاء بخش آیات از عبقات الأنوار

کتاب پیش رو تحقیق و تصحیح این اثر سترگ است. در این تصحیح تلاش شده، تا حدّ امکان، آن دقّت و حوصله و کوششی که سزاوارِ تصحیح و تحقیق طرفه‌­اثری چون عبقات است، دریغ نگردد، و مساعی علّامۀ مجاهد جناب میر حامد حسین در تألیف این کتاب با ارائۀ متنی مصحّح و استوار پاس داشته شود.

از این روی تلاش شده متن نهایی به گونه‌­ای منقّح و مصحّح و محقّق باشد که مخاطب عبقات میان منهج اوّلِ آن که دو نسخۀ موجودش مخطوط است و منهج ثانی که نسخ موجودش مطبوع و پاکیزه است، تفاوتی احساس نکند.

پیمایش به بالا